Phong tục tập quán sinh hoạt của người Nhật Bản (phần 1)

Chia sẻ: 

Lễ phép và chừng mực là quan trọng:

a. Chào hỏi
Người Nhật Bản rất coi trọng sự chào hỏi. Một ngày sinh hoạt, một buổi hội họp, một buổi tiệc đều bắt đầu bằng lời chào và kết thúc bằng lời chào. Khi gặp nhau ai nhìn thấy người kia trước thì chào trước; người có địa vị xã hội thấp hơn, người trẻ tuổi hơn thì chào trước.

b. Cách gọi tên người
Người Nhật rất coi trọng lễ nghĩa và chừng mực, coi trọng hành vi, thái độ cư xử để giữ tôn ti trật tự trong quan hệ xã hội với nhau, thể hiện rõ nét trong cách gọi tên, xưng hô gia đình.

- Tên người Nhật Bản được cấu thành theo thứ tự: Họ + Tên. Ví dụ: Yamada + Taro
- Cách dùng các từ để xưng hô đúng:
Dùng từ “Chan”: được sử dụng theo tên của bé gái đến độ tuổi các lớp thấp ở bậc tiểu học, hoặc bé trai trước khi bước vào tiểu học. “Chan” mang ý nghĩa đứa trẻ dễ thương. Ví dụ:
Con gái: Hakano Chan
Con trai: Taro Chan

Dùng từ “kun”: được dùng cho người nam trẻ hơn mình:
Một cậu bé nhỏ: Tên + Kun, ví dụ: Taro Kun
Một nam giới học cấp 2 trở lên: Họ + Kun, ví dụ: Yamada Kun

- Cách xưng hô trong gia đình:
Cha mẹ gọi con cái thường gọi bằng tên
Con cái gọi bố mẹ: Gọi bố là “Otosan”, gọi mẹ là “Okasan”

- Cách xưng hô trong cơ quan, doanh nghiệp: Thường không phân biệt trên dưới, nam nữ, khi gọi thì thêm từ “san” vào sau họ. Tuy nhiên, với những người có chức vụ nhiều khi người ta khôn gọi bằng họ mà gọi bằng chức vụ, ví dụ: Giám đốc, trưởng phòng…tu nghiệp sinh và kỹ sư tại Nhật Bản gọi người Nhật Bản thì tốt nhất là dùng cách gọi “Họ + San”

c. Để tâm
Để tâm là việc luôn biết nghĩ đến người khác, là thái độ nghiêm chỉnh mà một người lớn phải có. Trong xã hội Nhật Bản, để tâm rất được coi trọng, như là một thể hiện nhân cách của con người.

- Người Nhật Bản thường để thâm và có những thái độ trong sinh hoạt như:
Lúc nào cũng ăn mặc sạch sẽ, để tâm đến việc không gây khó chịu cho người khác.
Giữ gìn đạo đức xã hội và phép tắc trong sinh hoạt, luôn chú ý tránh những hành vi làm phiền người khác.
Không nói to hoặc gây ồn để giữ yên tĩnh cho người khác, nhất là về ban đêm.
Thường nghe ý kiến người khác khi bày tỏ nỗi bất bình hoặc yêu sách cá nhân.
Thay đồ lót hàng ngày, làm vệ sinh tối thiểu hàng tuần, luôn giữ sạch sẽ cả môi trường và sinh hoạt riêng tư.

d. Tuân thủ giờ giấc
Trong sinh hoạt người Nhật rất chú trọng đến thời gian bắt đầu, luôn chú ý để không trễ giờ đi làm, giờ bắt đầu cuộc họp, học tập, hoặc bắt đầu buổi tiệc.
Khi đi thăm viếng ai cần phải điện thoại trước để xin phép được ghé thăm và không được trễ giờ đã hẹn.
Khi mắc phải tình huống muộn giờ thì nhất định phải báo bằng điện thoại.

e. Tiền buộc đoa
Không có tập quán buộc đoa trong cuộc sống của người dân Nhật Bản. Theo tập quán của người dân Nhật Bản phí dịch vụ đã bao gồm trong giá. Do đó ngoài trả theo giá, không có tập quán cho tiền buộc đoa.

f. Tặng quà
Việc tặng quà đã trở thành một thói quen một nghi lễ không thể thiếu trong đời sống thường ngày của họ. Tặng quà được xem như một cách thể hiện sự yêu thương và kính trọng lẫn nhau để xác định các mối quan hệ xã hội.

Một số thói quen khác của người Nhật Bản
- Người Nhật Bản có thói quen dùng điểm tâm tại nhà cùng gia đình.
- Người Nhật Bản có thói quen đọc sách báo trên các phương tiện công cộng
- Người Nhật Bản thường đi ngắm hoa Anh đào vào mùa xuân.

Cuộc sống gia đình
Trước chiến tranh thế giới thứ hai, hầu hết người dân Nhật Bản sống trong gia đình 3 hoặc nhiều thế hệ. Quan hệ gia đình trong tôn ti trật tự nghiêm ngặt và quyền tối cao thuộc về người cha, con cái phải nghe lời cha. Phụ nữ có chồng phải chung thủy với chồng, vâng lời chồng và bố mẹ chồng. Từ sau chiến tranh, đặc biệt là sau bộ luật dân sự sửa đổi năm 1947, đã khẳng định vị trí người phụ nữ được bình đẳng như nam giới trong mọi lĩnh vực cuộc sống. Sự ra đời của nguyên tắc này đã phần nào làm giảm thói gia trưởng của người đàn ông trong gia đình.

Đặc tính dân tộc
Người Nhật Bản có tính nhẫn nại và tính hợp tác tập thể rất cao. Hoạt động tách rời tập thể bị ghét bỏ, di nghị.
Một đặc tính dân tộc khác của người Nhật Bản là tinh thần trách nhiệm đối với cộng đồng và tính cần cù.

Phong cách giao tiếp
Khi giao tiếp người Nhật Bản thường rất ít khi vòng vo mà thường đi thẳng vào vấn đề. Một điều rất quan trọng trong giao tiếp là cách tạo thiện cảm ban đầu trong công việc cũng như sinh hoạt, người Nhật Bản không muốn bị lãng quên. Khi muốn làm quen hoặc giao dịch công tác, bạn nên trao một tấm danh thiếp để tự giới thiệu mình. Khi trao và nhận danh thiếp nên dùng hai tay và không nên viết tay vào danh thiếp.
Người Nhật Bản tặng nhau quà trong các ngày lễ Tết hoặc khi có tin vui. Không nên tặng quà có số lượng 4 hoặc 9, những vật nhọn hoặc trà uống vì chúng tượng trưng cho điều kém may mắn tại Nhật Bản.
Khi giao tiếp với người Nhật Bản không được vỗ vai, không kéo dài mọi hình thức tiếp xúc cơ thể, không chụp ảnh 3 người.

Đức tính trong công việc
Trong công tác, với tác phong công nghiệp người Nhật Bản luôn ý thức rất rõ ý thức của mình.
Người Nhật Bản khi đang thực thi nhiệm vụ hoặc đang suy nghĩ thì không nên đưa ra ý kiến chệch vấn đề đang bàn, nói những câu thiếu thông tin, hỏi về đời tư, bạn sẽ bị đánh giá là thiếu nghiêm túc, thậm chí sẽ gây ác cảm với họ.
Người Nhật Bản rất quan tâm vấn đề thời gian nếu có cuộc hẹn. Họ tỏ ra khó chịu khi phải đợi và rất mất cảm tình với người sai hẹn.

Xem tiếp: Phong tục tập quán sinh hoạt của người Nhật Bản (phần 2)